Kronikë kohe 20 – Peripecitë e shtetit të dytë shqiptar, Shpallja dhe shpërfillja e pavarsisë së Kosovës

Libri: Kronikë kohe 20 – Peripecitë e shtetit të dytë shqiptar, Shpallja dhe shpërfillja e pavarsisë së Kosovës
Autor: Abdi Baleta
Botoi: Alsar

Ky libër është një analizë kritike dhe reflektuese mbi rrugëtimin e Kosovës drejt shtetësisë dhe sfidat që e kanë shoqëruar pas shpalljes së pavarësisë më 17 shkurt 2008. Autori, Abdi Baleta, një prej zërave më të artikuluar dhe të pakompromis në mbrojtje të çështjes kombëtare shqiptare, e quan Kosovën “shteti i dytë shqiptar”, duke theksuar natyrën e saj etnike dhe historike si pjesë e pandarë e kombit shqiptar.

Çfarë trajton libri?

1. Procesi i shpalljes së pavarësisë së Kosovës

• Libri ofron një përmbledhje të ngjarjeve që çuan në shpalljen e pavarësisë: Lufta e UÇK-së, ndërhyrja e NATO-s më 1999, administrata e UNMIK-ut, dhe bisedimet e Vjenës.

• Sipas autorit, pavarësia ishte e vonuar dhe e kushtëzuar që në lindje — jo si një akt i plotë sovraniteti, por i mbikëqyrur dhe i kufizuar nga ndërkombëtarët.

2. Shpërfillja ndërkombëtare e shtetit të ri

• Autori kritikon ashpër mënyrën si bashkësia ndërkombëtare, përfshirë BE-në dhe SHBA-në, ka shpërfillur realisht sovranitetin e Kosovës, duke mbajtur një prani të vazhdueshme ndërhyrëse përmes EULEX-it, KFOR-it dhe strukturave të tjera.

• Denoncon hipokrizinë e njohjes së pjesshme: Kosova shpallet e pavarur, por nuk njihet nga shumë shtete kyçe, madje edhe disa që e kanë njohur e trajtojnë si “rast të veçantë”, pa ndikim në precedent ndërkombëtar.

3. Mungesa e përfaqësimit të dinjitetshëm ndërkombëtar

• Kritikon përfaqësuesit politikë të Kosovës dhe Shqipërisë për mungesën e një strategjie kombëtare në mbrojtje të shtetësisë së Kosovës dhe për heshtjen ndaj proceseve që cenojnë sovranitetin e saj.

4. Roli i Serbisë dhe përplasjet në arenën diplomatike

• Sipas Baletës, Serbia, me ndihmën e Rusisë dhe Kinës, ka zhvilluar një fushatë të suksesshme për ta delegjitimuar Kosovën ndërkombëtarisht.

• Ai kritikon edhe tendencat për ndarje territoriale apo për krijimin e “Zajednicës”, të cilat i sheh si hapa drejt minimit të shtetësisë.

5. Çështja e bashkimit kombëtar

• Në fund, autori e sheh pavarësinë e Kosovës jo si përmbyllje të çështjes shqiptare, por si një hap të ndërmjetëm, ku bashkimi kombëtar mbetet një objektiv i penguar dhe i ndaluar nga ndërkombëtarët.

Rëndësia e librit

• Libri sjell një këndvështrim kritik, ndryshe nga narrativat optimiste zyrtare, për mënyrën si është ndërtuar dhe zhvilluar shteti i Kosovës.

• I sfidon lexuesit të mendojnë përtej simbolikës së shpalljes së pavarësisë dhe të analizojnë me sy kritik kufizimet e vërteta të shtetësisë.

• Është një kontribut i vyer në diskursin mbi pavarësinë, sovranitetin, dhe rolin ndërkombëtar në Ballkan.